Yeni bir araştırma, mitokondri işlev bozukluklarının nörodejeneratif hastalıklarda görülen hafıza kaybı ile doğrudan ilişkili olduğunu ortaya koydu. Inserm ve Bordeaux Üniversitesi’nden bilim insanları, Kanada’daki Moncton Üniversitesi ile birlikte yürüttükleri çalışmada, mitokondriyi hedef alan yeni bir araç geliştirerek hayvan modellerinde bellek bozukluklarını tersine çevirmeyi başardı.
Mitokondriler, hücrelere enerji sağlayan küçük organellerdir ve özellikle yüksek enerji ihtiyacı olan beyinde kritik rol oynar. Araştırmacılar, mitokondri aktivitesinin bozulmasının nöronların düzgün çalışmasını engellediğini, bunun da hafıza sorunlarına ve hücre ölümüne yol açabileceğini vurguluyor. Özellikle Alzheimer gibi hastalıklarda, mitokondri sorunlarının nöron ölümü başlamadan önce ortaya çıktığı biliniyor.
Çalışmada bilim insanları, “mitoDreadd-Gs” adını verdikleri yapay bir reseptör geliştirerek mitokondrideki G proteinlerini doğrudan aktive etti. Bu yöntemle mitokondri aktivitesi artırıldı ve demanslı fare modellerinde hem enerji üretimi hem de hafıza performansları normale döndü. Böylece ilk kez mitokondri bozukluğu ile bilişsel belirtiler arasında nedensel bir ilişki kanıtlanmış oldu.
Araştırmanın yazarlarından Giovanni Marsicano, bu bulguların mitokondri bozukluklarının yalnızca sonuç değil, nörodejeneratif hastalıkların başlangıcında rol oynayan temel bir etken olduğunu gösterdiğini ifade etti. Bu da mitokondrilerin, gelecekte tedavi için yeni bir hedef olabileceğini düşündürüyor.
Elde edilen sonuçların henüz erken aşamada olduğu vurgulansa da, araştırmacılar bu aracın demansın moleküler ve hücresel mekanizmalarını anlamaya yardımcı olacağını ve daha etkili tedavi yöntemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtiyor.
Bir sonraki adımda bilim insanları, mitokondri aktivitesinin sürekli uyarılmasının nörodejeneratif hastalıkların ilerleyişini yavaşlatıp yavaşlatmayacağını ve hatta nöron kaybını önleyip önleyemeyeceğini araştırmayı planlıyor. Bu sayede, gelecekte hafıza kaybına karşı yeni tedavi yöntemleri geliştirilebilir.
