Yeni bir araştırmaya göre, yeterince su içmemek yalnızca fiziksel sağlığı değil, aynı zamanda zihinsel dengeyi de olumsuz etkileyebilir. Liverpool John Moores Üniversitesi (LJMU) bilim insanlarının yaptığı çalışma, günlük su tüketimi önerilerini karşılamayan kişilerin stresle ilişkili hastalıklara karşı daha savunmasız olduğunu ortaya koydu. Günde 1,5 litreden az sıvı tüketen bireylerin, stres karşısında salgıladığı kortizol hormonu seviyesinin, yeterli sıvı alanlara göre %50’den fazla arttığı tespit edildi. Bu artışın, uzun vadede kalp hastalığı, diyabet ve depresyon riskini artırabileceği belirtildi.
Çalışmanın başyazarı Prof. Neil Walsh, kortizolün vücudun birincil stres hormonu olduğunu ve aşırı kortizol tepkisinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini vurguladı. “Yoğun stres altında kalacağınızı biliyorsanız, örneğin bir sunum ya da teslim tarihi öncesinde, su şişenizi yanınızda tutmak uzun vadeli sağlık açısından faydalı olabilir.” dedi. Araştırma, Journal of Applied Physiology dergisinde yayımlandı ve Danone R&I tarafından desteklendi.
Çalışma kapsamında, sağlıklı genç yetişkinler arasında günlük sıvı tüketimine göre iki grup oluşturuldu. “Düşük sıvı” grubu, günde 1,5 litreden az sıvı tüketen bireylerden oluşurken; “yüksek sıvı” grubu ise kadınlarda 2 litre, erkeklerde 2,5 litre civarında sıvı tüketen kişilerden oluştu. Katılımcılar bir hafta boyunca normal içme alışkanlıklarını sürdürdü, ardından stres tepkilerini ölçmek için Trier Sosyal Stres Testi uygulandı.
Sonuçlar çarpıcıydı: Her iki grup da test sırasında benzer düzeyde kaygı ve kalp atışı artışı yaşasa da, yalnızca düşük sıvı grubundaki katılımcıların tükürük kortizol seviyeleri belirgin biçimde yükseldi. Bu kişiler daha koyu renkli idrara sahipti, bu da susuzluğun biyolojik bir göstergesiydi. Araştırmacı Dr. Daniel Kashi, bu bulguların susuzluğun stres hormonunu artırarak uzun vadeli sağlık üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini söyledi.
Bilim insanlarına göre bunun nedeni, vücudun su düzenleme sistemi ile beynin stres merkezinin doğrudan bağlantılı olması. Susuzluk durumunda salgılanan vazopressin hormonu, böbreklerde su tutulmasını sağlarken aynı zamanda beynin hipotalamus bölgesinde kortizol salınımını da tetikliyor. Bu süreç, uzun süreli olduğunda böbrekler üzerinde ek yük oluşturuyor ve stres hormonlarının kronikleşmesine neden olabiliyor.
Uzmanlar, çalışmanın sonuçlarının günlük su tüketimi önerilerini güçlendirdiğini belirtiyor: Kadınlar için yaklaşık 2 litre, erkekler için 2,5 litre sıvı alımı öneriliyor. Dr. Kashi, “Vücudunuzun stresi yönetme kapasitesini artırmak istiyorsanız, yeterli su içmek basit ama etkili bir alışkanlık olabilir.” diyor. Hidrasyon seviyesini anlamanın en kolay yolu ise idrar rengini gözlemlemek: Açık sarı ton, iyi bir hidrasyonun göstergesi.
